
شمال
نمایش موقعیت منروستای تیس از جمله روستاهای باستانی از توابع شهرستان چابهار است که در فاصله پنج کیلومتری از آن قرار گرفتهاست. قدمت تاریخی این روستا به دوران هخامنشیان میرسد. در آن دوران به این روستا تیز میگفتند و یکی از اصلیترین بنادر تجاری کشور بشمار میرفت بطوری که روزانه تعداد بسیاری از کالاهای کشورهای همسایه از طریق این بندر وارد کشور میشد و بسیاری از آنها نیز به مناطق دیگر در خاور میانه صادر میشد. طبیعت زیبای این روستا یکی از دلایل محبوبیت آن در میان گردشگران است. کوچه باغهای زیبای روستا پر است از دیدنیهای طبیعی و کوههای مرتفع مانند حصاری روستا را در برگرفتهاند و از همه زیباتر رودخانه دلربایی است که از میانه روستا عبور کرده است. بعلاوه اسکلههای زیادی در این روستا وجود دارد که اغلب در تعطیلات مکان تجمع گردشگران و اهالی منطقه است. گذشته از چشمندازهای طبیعی دلانگیز، ابنیههای تاریخی فراوانی در این روستا وجود دارد که برای دوستداران تاریخ و فرهنگ بسیار دیدنی خواهد بود.
روستای تیس با قدمتی بسیار، در گذشتههای دور بندری مهم بوده است. امروزه با چشماندازهای ساحلی و جاذبههای گردشگری متعددش، تیس به یکی از مقاصد روستاگردی در منطقه جنوب کشور تبدیل شده است. از گورستان جن گرفته تا قلعه پرتغالیها، این روستا هیچ گردشگری را ناامید نمیکند. نزدیکی به چابهار و امکانات مناسب نیز آن را در میان گردشگران محبوبتر کردهاند. روستای باستانی تیس که طیس یا تیز نیز خوانده میشود، در گذشته یکی از مهمترین بنادر ایران و مهمترین بندرگاه ناحیه تاریخی مکران بوده است. بازرگانان در آن دوره کالاهای مورد نیاز را از آسیای شرقی و هند، از طریق این بندر به دیگر نقاط خاورمیانه، آسیای میانه و قفقاز ارسال میکردند. جایگاه روستای تیس بهعنوان بندر در برخی دورههای اسلامی نیز حفظ شده که در این زمان آن را تیز مینامیدند. با اینکه تیس امروزه اهمیت خود را بهعنوان بندرگاه از دست داده؛ اما بهعنوان روستایی ساحلی باقی مانده است.از آنجا که نام روستا در کتابهای مرتبط به جنگها و فتوحات اسکندر مقدونی آمده است؛ میتوان قدمت آن را حدود ۲۵۰۰ سال پیش دانست. در دوره هجوم اعراب به ایران طبق گفتههای ابن بلخی، بندر تیس به دست لشگر بصره افتاد. در سال ۹۷۱ میلادی (۳۶۰ قمری) عابد بن علی، یکی از فرماندهان عضدالدولهی دیلمی تیس را اشغال کرد و دست به کشتار مردم زد.
ساحل رویایی