شمال
نمایش موقعیت من
فضای اطراف گنبد جای عالی برای دورهمی های خانوادگی
گنبد جبلیه یکی از بناهای تاریخی و دیدنی شهر کرمان است که به دلیل شکل معماری متفاوت و مصالح خاص خود، جایگاه ویژهای در میان آثار تاریخی ایران دارد. این بنا در بخش شرقی شهر کرمان، در نزدیکی کوههای صاحبالزمان و در مجاورت پارک جبلیه قرار گرفته است. گنبد جبلیه با نامهای دیگری مانند گنبد گبری و گنبد زیگ نیز شناخته میشود و از گذشته تاکنون توجه گردشگران و پژوهشگران بسیاری را به خود جلب کرده است. تاریخ دقیق ساخت این بنا هنوز به طور قطعی مشخص نیست. برخی پژوهشگران آن را متعلق به دوره پیش از اسلام و اواخر دوره ساسانی میدانند، در حالی که گروهی دیگر معتقدند گنبد جبلیه در دوره اسلامی، بهویژه دوره سلجوقی، ساخته شده است. درباره کاربرد اولیه آن نیز دیدگاههای متفاوتی وجود دارد. بعضی افراد این بنا را آتشکده یا آرامگاه یکی از زرتشتیان میدانند و برخی دیگر احتمال دادهاند که آرامگاه یکی از شخ صیتهای مذهبی یا عرفانی بوده باشد. با این حال، هیچیک از این نظریهها به طور قطعی اثبات نشده است. یکی از ویژگیهای برجسته گنبد جبلیه، معماری هشتضلعی آن است. دیوارهای بنا از سنگ ساخته شدهاند و گنبد بالایی آن آجری است. استفاده از سنگ به عنوان مصالح اصلی، این بنا را از بسیاری از ساختمانهای تاریخی کرمان متمایز کرده است. در بخشهای مختلف ساختمان، طاقنماها و نورگیرهایی دیده میشود که علاوه بر ایجاد زیبایی، به روشنایی فضای داخلی کمک میکنند. شکل هندسی بنا و ضخامت دیوارهای آن نشاندهنده مهارت سازندگان در طراحی و ساخت ساختمانهای مقاوم در گذشته است. در میان مردم کرمان، داستانهایی درباره مصالح بهکاررفته در ساخت گنبد جبلیه وجود دارد. یکی از مشهورترین روایتها این است که در تهیه ملات بنا از شیر شتر استفاده شده و همین موضوع باعث استحکام آن شده است. البته این روایت از نظر تاریخی و علمی قطعی نیست و برخی کارشناسان آن را نپذیرفتهاند. بنابراین، بهتر است این موضوع را بخشی از باورها و داستانهای محلی درباره بنا بدانیم، نه یک واقعیت اثباتشده تاریخی. گنبد جبلیه در سال ۱۳۱۶ هجری شمسی در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید. پس از مرمت و بازسازی، این بنا به موزه سنگ تبدیل شد. در این موزه مجموعهای از سن گنوشتهها، کتیبهها و آثار سنگی تاریخی نگهداری میشود که آشنایی با تاریخ، هنر و فرهنگ منطقه کرمان را برای بازدیدکنندگان آسانتر میکند. امروزه گنبد جبلیه یکی از جاذبههای مهم گردشگری کرمان به شمار میرود. قرار گرفتن آن در کنار فضای سبز پارک جبلیه، محیطی مناسب برای بازدید و آشنایی با تاریخ شهر فراهم کرده است. این بنا علاوه بر ارزش معماری، به دلیل رازهای تاریخی و داستانهای گوناگون درباره گذشتهاش، برای علاقهمندان به میراث فرهنگی جذابیت زیادی دارد. گنبد جبلیه نمونهای از بناهایی است که حتی پس از گذشت قرنها، همچنان پرسشهایی درباره زمان ساخت و کاربرد اولیه خود در ذهن پژوهشگران و بازدیدکنندگان ایجاد میکند.
نمایی از گنبد جبلیه ی زیبا از کنار کوه های صاحب الزمان(هزارپله)
https://darehshahr.com/ گنبد جبلیه یکی از بناهای تاریخی و رازآلود شهر کرمان است که در دامنه کوههای شرقی شهر قرار گرفته و معماری متفاوتی دارد. قدمت دقیق بنا بهطور قطعی مشخص نیست، اما بسیاری از پژوهشگران آن را به دوره پیش از اسلام یا اوایل دوره اسلامی میدانند. ساختمان هشت ضلعی بنا با گنبدی بزرگ، از نظر فرم و مصالح با بسیاری از بناهای تاریخی کرمان تفاوت دارد. یکی از ویژگیهای جالب گنبد جبلیه استفاده از سنگ در ساخت بناست. موضوعی که در معماری تاریخی ایران معمولی نیست. درباره استفاده از آن نظریههای مطرح شده و برخی آن را آتشکده، آرامگاه یا بنایی مذهبی دانستند، اما هیچکدام با قطعیت اثبات نشده است. قرارگیری گنبد در نزدیکی گورستان تاریخی و کوههای اطراف، فضای متفاوتی به این اثر بخشیده و بر حالوهوای تاریخی آن افزوده شده است. جلسه در داخل ساختمان موزه سنگ کرمان قرار دارد و نمونه هایی از سنگنوشته ها و آثار سنگی تاریخی در آن نگهداری می شود. برای یک گردشگر، فرم هشتم ضلعی، دیوارهای سنگی و فضای تاریخی اطراف از جذابترین بخشهای بازدید به شماره میآید. بازدید از گنبد جبلیه فرصتی است تا در کنار دیدن یک بنای تاریخی، با بخشی از آثار و سنگنوشتههای ارزشمند منطقه کرمان نیز شناخته شود. گنبد جبلیه به دلیل قدمت، معماری خاص و ابهام درباره پیشینه و استفاده اولیهاش، یکی از جذابترین بناهای تاریخی کرمان برای علاقهمندان به تاریخ و معماری است.
گنبد جبليه كرمان ایرانیان معتقدند که این محل آتشکده یا مقبره یکی از زرتشتیان بوده برخی نیز عقیده دارند که مزار سید محمد تباشیری است. ولی نسبت اخیر را بعضا تکذیب میکنند
گنبد جبلیه کرمان شب تابستونی
باید این مکان تبدیل به یک موزه مردم شناسی پر رونق می شد ولی متاسفانه ...
گنبد جبلیه به عنوان تنها بنای سنگی کرمان از سنگ و گچ ساخته شده است. این گنبد هیچ گونه حصاری در اطراف خود ندارد وپس از بازسازی، در سال ۱۳۸۸ به موزه سنگ تبدیل شد. گنبد جبلیه مکانی بسیار زیبا و دیدنی در میان دشت بسیار سر سبز قرار گرفته است. با توجه به شواهد موجود، احتمالا ساخت این بنا به اواخر دوره ساسانی بر می گردد. گنبد جبلیه بنایی ارزشمند و تاریخی به صورت هشت ضلعی ساخته شده است. در هر ضلع این بنا هشت در با عرض دو متری قرار دارد، اما امروز تنها یک در باز در این بنا باقی مانده و بقیه با سنگ پوشانده شده اند. سقف گنبد جبلیه نیز از جنس آجر است و داخل آن با گچبری های زیبا تزئین شده اند. در بیرون بنا بر روی دیوارها مصالح به کار رفته شده سنگ لاشه با ملات گچ و آهک در داخل بنا است. نکته بسیار جالب در ساخت این بنا استفاده از شیر شتر به جای آب بوده است و همین امر سبب استحکام بنا گردیده است. داخل بنا بسیار ساده و بدون تزیینات خاصی است و در قسمت بالایی برای تبدیل هشت ضلعی به دایره از شانزده طاق نما یا قوس تیزدار استفاده شده است، تقریبا اینجا تنها تزئین این بنا به شمار می روند. گچبری های موجود در داخل این بنا در طول سال ها تخریب شده اند. درون این گنبد تاریخی به کتیبه ای ارزشمند دسترسی خواهید داشت که کتیبه مسجد آبدر اشکان نام دارد و برروی قطعه سنگی طبیعی با خط کوفی حک شده است. در این گنبد بیش از ۱۲۰ قطعه سنگ حجاری شده مربوط به دوره های مختلف تاریخی کشف شده است مانند سنگ هزار ساله رابر، سنگ مقبره خواجه اتابک و سنگ قبر میرزا آقاخان، پسر میرزا احمد علی خان وزیری و چندین مورد دیگر. برای دسترسی به گنبد جبلیه در ابتدا باید به سمت کوه های صاحب الزمان و خیابان زریسف در قسمت شرقی شهر کرمان بروید. برای بازدید از نمای بیرونی ساختمان در هر زمان می توانید بروید، زیرا هیچ حصاری دور این بنا وجود ندارد، اما برای بازدید از فضای داخلی بنای گنبد جبلیه باید در روزهای غیر تعطیل مراجعه کنید.
گنبد جبلیه، در منتهیالیه شرقی کرمان در نزدیکی دو قبرستان صاحب الزمان و سید حسین، با گنبد بزرگ و عجیبی از سنگ و گچ بنا گردیده که دست تطاول روزگار در تخریب آن کوتاه آمدهاست. این گنبد هشت ضلعی که به گنبد گبری نیز شهرت دارد تماماً از سنگ است و عرض پی آن نیز در پایه به ۳ متر میرسد. در هشت طرف آن هشت در به عرض ۲ متر قرار گرفته که اخیراً برای مستحکم ساختن بنا و جلوگیری از تخریب آن، درگاهها را با سنگ مسدود کردهاند و فقط یکی را باز گذاشتهاند. قسمت بالای گنبد از آجر ساخته شدهاست و در داخل گنبد ظاهراً گچ بریها و تزئین کاریهایی وجود داشته که قسمت بالا ریخته و قسمت پائین را تخریب کردهاند.ایرانیان معتقدند که این محل آتشکده یا مقبره یکی از زرتشتیان بوده و برخی نیز عقیده دارند که مزار سید محمد تباشیری است؛ ولی نسبت اخیر را در بعضی نقاط تکذیب میکنند. بدیهی است در زمانی که این قبرستان را ویران کردهاند سنگ این مقبره را برداشتهاند و برای نمایی بکار بردهاند. پژوهشگران اروپایی نظیر هیلن براند این گنبد را متعلق به سلجوقیان میدانند. «جبلی» تحریف یافته کلمه «گبری» است و برطبق قواعد اشتقاقهای فارسی «گ» به «ج» بدل شدهاست. قدمت این گنبد را از این کلمه که آن را گنبد «گبر» نیز گفتهاند میتوان حدس زد که شاید مربوط به پیش از اسلام باشد و از بناهای زرتشتی و گبری است، گرچه سبک آن با سبک آتشکده تطابق ندارد. برخی احتمال دادهاند که بنای مذکور مربوط به اواخر دوره ساسانی باشد که اوائل اسلام تعمیر و مرمت شدهاست یا اینکه در اوائل اسلام با الهام از معماری ساسانی بنا گردیدهاست. هر چند در دورههایی (از جمله دوره سلجوقی به دستور محمد بن الیاس) تعمیر شدهاست. گفته میشود در ساخت این گنبد به جای آب از شیر شتر استفاده شدهاست که مورخان ومعماران دلیل استحکام این بنا را همین میدانند. در اطراف این بنا جنگل کاری شده و درختان سرو و کاج آن جنگلی با نام جنگل قائم را تشکیل دادهاند که از تفرجگاههای کرمان است. این بنا در سال ۱۳۸۳ به موزه تبدیل شدهاست. در حال حاضر شهرداری کرمان ، با همت بخش خصوصی تصمیم به راه اندازی سیستم AR (واقعیت افزوده) برای بناهای تاریخی من جمله گنبد جبلیه گرفته است.
داخلش اصلا به جذابیت نمای بیرونیش نیست و چیز خاصی برای دیدن نداره...
گنبد جبلیه موزه سنگ (مکانهای تاریخی) در کرمان و خیابان قدوسی 5 واقع شده است. و از نظر موقعیت جغرافیایی در نزدیکی بوستان جبلیه، معراج شهدای کرمان، پارکینـگ امام رضا(ع) و سرویس بهداشتی قرار گرفته است. همچنین با توجه به نظراتی که کاربران در اپلیکیشن نشان به این مکان دادهاند میتوان گفت این مکان یکی از اماکن دیدنی و تاریخی خوب این منطقه میباشد.